← İnteraktif Şikayet Rehberine Dön 📤 WhatsApp'ta Paylaş

Çocuk ve Nörolojik Rehabilitasyon

✓ Uzman FTR Hekimi Gözetiminde Klinik Uygulama

Pediatrik Rehabilitasyon (Çocuk Fizyoterapisi)

Q: Bebeğimde gelişim geriliği şüphelenildiğinde fizik tedaviye kaç aylıkken başlanabilir?

Pediatrik rehabilitasyona **yenidoğan döneminden (1. aydan) itibaren** başlanabilir! Özellikle doğumsal kol felci (Brakiyal pleksus), tortikolis ve erken doğuma (prematüriteye) bağlı riskli bebeklerde ilk aylarda başlanan tedavi %90–100'e varan iyileşme sağlar.

Serebral Palsi (CP), brakiyal pleksus, tortikollis ve gelişimsel motor geriliği olan çocuklara özel erken dönem rehabilitasyon.

Teknoloji / Yöntem Sınıfı

Nörogelişimsel Tedavi (Bobath / NDT), Erken Müdahale ve Pediatrik Fizyoterapi

Ortalama Seans Süresi

45 – 60 Dakika (Birebir Oyun Odaklı Çocuk Fizyoterapisi + Aile Eğitimi)

Önerilen Kür / Planlama

Gelişim Basamaklarına Göre Uzun Dönemli Program (SGK & Rapor Kapsamlı)

Hasta Konfor Profili

Çocuk Dostu, Oyunlaştırılmış, Güvenli ve Aile Katılımlı Rehabilitasyon

Bölüm 01 • Bilimsel Etki Mekanizması ve Klinik Uygulama

Pediatrik Rehabilitasyon Nedir ve Dokuda Nasıl İyileşme Sağlar?

⚡ Biyofiziksel ve Hücresel Etki Mekanizması

Pediatrik rehabilitasyon; gelişmekte olan bebek ve çocuk beyninin olağanüstü Nöroplastisite (yeni sinaptik ağlar kurma ve sağlam beyin alanlarının motor görevleri öğrenmesi) yeteneğini kullanır. Bobath (Nörogelişimsel Tedavi - NDT) konsepti ile anormal kas tonusu (spastisite veya hipotoni/gevşeklik) ve ilkel refleksler baskılanırken; doğru baş kontrolü, dönme, oturma, emekleme ve yürüme kalıpları çocuğun aktif katılımıyla beyin kabuğuna (motor kortekse) kodlanır.

Pediatrik Rehabilitasyon (Çocuk Fizyoterapisi); doğumsal veya sonradan gelişen nöromusküler, ortopedik ve genetik hastalıklarda çocuğun maksimum fiziksel bağımsızlığa ulaşmasını sağlayan özel bir uzmanlık alanıdır. 'Çocuk, küçültülmüş bir yetişkin değildir'; her ay büyüyen kemikleri ve gelişen sinir sistemi kendine özgü bir rehabilitasyon yaklaşımı gerektirir.

Merkezimizde başta Serebral Palsi (CP - Beyin Felci), Spina Bifida (Ayrık Omurga), Brakiyal Pleksus Yaralanması (Doğumsal Kol Felci), Tortikolis (Eğri Boyun), Down Sendromu ve Hipotoni (Gevşek Bebek), Kas Hastalıkları (SMA, Duchenne) ve Pediatrik Yürüme Bozuklukları (Parmak Ucu Yürüme, İçe Basma) olmak üzere tüm çocukluk çağı tabloları tedavi edilmektedir.

Erken müdahale (özellikle 0–3 yaş arası) altın dönemdir. Bebeğin akranlarına göre baş tutmada, dönmede veya oturmada gecikmesi fark edildiği an başlanan Bobath terapisi ve Duyu Bütünlüğü çalışmaları, ileride oluşabilecek kalıcı yürüme engellerini ve eklem deformitelerini önler.

Özel Beyazpınar (Yenimahalle) ve Özel Pınar (Keçiören) FTR merkezlerimizde pediatrik rehabilitasyon seansları, özel donanımlı çocuk ünitelerimizde birebir uygulanmaktadır.

BÖLÜM 02 • ADIM ADIM KLİNİK SEANS AKIŞI

Merkezimizde Pediatrik Rehabilitasyon Seansı Nasıl Uygulanır?

Hastamız kliniğimize başvurduğunda uygulama süreci aşağıdaki 4 standart tıbbi aşama ile yürütülür:

1. Adım: Nöromotor Yaş, GMFCS ve Kas Tonusu Değerlendirmesi

FTR uzman hekimi çocuğun kronolojik yaşı ile motor gelişim yaşını, spastisite/hipotoni düzeyini, kalça-omurga sağlığını ve refleks gelişimini değerlendirir.

2. Adım: Tonus Regülasyonu, Kas Boyu Koruma ve Mobilizasyon

Spastik (sert) kaslara nazik germe ve inhibisyon pozisyonlaması; hipotonik (gevşek) bebeklere ise eklem kompresyonu ve gövde uyarımı uygulanır.

3. Adım: Bobath (NDT) ve Oyun Odaklı Motor Öğrenme

Bobath topları, denge salıncakları, paralel bar ve eğitici oyuncaklar eşliğinde baş tutma, oturma dengesi, ayağa kalkma ve yürüme simetrisi çalışılır.

4. Adım: Ortez (AFO) Kontrolü ve Uygulamalı Aile Eğitimi

Çocuğun yürüme cihazları (AFO, ayakta durma sehpası) kontrol edilir ve anne-babaya ev içinde doğru tutuş, taşıma ve oyun egzersizleri öğretilir.

🎯 Hangi Hastalıklarda Uygulanır?

✓ Serebral Palsi (CP - Beyin Felci)
✓ Doğumsal Brakiyal Pleksus Yaralanmaları (Kol felci)
✓ Konjenital Musküler Tortikollis (Doğumsal boyun eğriliği)
✓ Spina Bifida (Meningomiyelosel)
✓ Gelişimsel motor gerilik (Geç oturma, geç yürüme, denge sorunları)
✓ Çocukluk çağı kas hastalıkları (Duchenne vb. miyopatiler)
✓ Parmak ucu yürüme ve çocukluk çağı ortopedik/duruş bozuklukları

★ Tedavinin Sağladığı Klinik Kazanımlar

★ Beyin gelişiminin (nöroplastisitenin) en hızlı olduğu erken çocukluk döneminde motor becerileri kazandırır.
★ Kas kısalıklarını (kontraktürleri) ve kemik/eklem şekil bozukluklarını önler.
★ Aileyi ev içi doğru pozisyonlama ve egzersizler konusunda eğiterek tedaviyi 24 saate yayar.

Bölüm 04 • Hasta Rehberi ve Tıbbi Güvenlik Kriterleri

Seans Sonrası Öneriler ve Güvenlik İlkeleri

✅ Seans Öncesi ve Sonrası Pratik Tavsiyeler

• Rehabilitasyon haftada birkaç saat değil, evde 7/24 yaşayan bir süreçtir: Fizyoterapistinizin öğrettiği tutuş, kucakta taşıma ve oturtma pozisyonlarını gün boyu uygulayın.
• Çocuğunuzun yerde dizlerini içe bükerek 'W şeklinde' oturmasına izin vermeyin; bağdaş kurmasını veya bacaklarını öne uzatmasını sağlayın.
• AFO (ayak bileği ortezi) kullanıyorsa her akşam çıkardığınızda ayak derisinde kızarıklık veya vuruk olup olmadığını kontrol edin.
• Egzersizleri ceza veya zorunluluk gibi değil, şarkı ve oyun eşliğinde sevgiyle yaptırın.

🛡️ Kimlere Uygulanmaz / Dikkat Edilecek Durumlar

! Ateşli enfeksiyon, aktif nöbet (status epileptikus) veya akut kırık dönemlerinde yoğun egzersizlere geçici ara verilir.
! Kalça yarı çıkığı (subluksasyon) riski olan çocuklarda bacakları birbirine yaklaştıran ve zorlayan hatalı germe hareketlerinden kaçınılır.
! Kas hastalıklarında (Duchenne vb.) kası tüketecek aşırı yorucu eksantrik egzersizler yapılmaz; sub-maksimal koruyucu egzersiz uygulanır.
! Büyüme plakları (epifiz hatları) açık olduğu için çocuklara yetişkin tipi derin ısıtıcılar kemik uçlarına uygulanmaz.

Pediatrik Rehabilitasyon Uyguladığımız Başlıca Hastalık Rehberleri

Omurilik Yaralanmaları

Nörolojik Hastalıklar

→

Serebral Palsi (CP)

Nörolojik Hastalıklar

→

Kafa Travması

Nörolojik Hastalıklar

→

Pediatrik Rehabilitasyon Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

❓ Bebeğimde gelişim geriliği şüphelenildiğinde fizik tedaviye kaç aylıkken başlanabilir?

Pediatrik rehabilitasyona yenidoğan döneminden (1. aydan) itibaren başlanabilir! Özellikle doğumsal kol felci (Brakiyal pleksus), tortikolis ve erken doğuma (prematüriteye) bağlı riskli bebeklerde ilk aylarda başlanan tedavi %90–100'e varan iyileşme sağlar.

❓ Doğumsal kol felci (Brakiyal Pleksus) fizik tedavi ile tamamen düzelir mi?

Doğum sırasında omuz takılmasına bağlı gelişen kol felçlerinin %80–85'i, doğumdan sonraki ilk haftalarda başlanan düzenli pediatrik fizyoterapi, pasif/aktif egzersizler ve elektrik stimülasyonu ile ameliyatsız tamamen iyileşir.

❓ Tortikolis (bebeğin başını hep tek tarafa eğik tutması) nasıl tedavi edilir?

Boyundaki SKM kasının kısalığına bağlı tortikoliste ilk 6 ayda uygulanan özel boyun germe, pozisyonlama ve çevre düzenlemesi ile yüz asimetrisi oluşmadan %98 oranında tam düzelme sağlanır.

❓ Çocuğum hiçbir nörolojik hastalığı olmamasına rağmen sürekli parmak ucunda yürüyor, ne yapmalıyız?

2 yaşından sonra devam eden 'İdiyopatik Parmak Ucu Yürüme'; Aşil kısalığı veya dokunsal/vestibüler Duyu Bütünlüğü hassasiyetinden kaynaklanabilir. Merkezimizde hem pediatrik fizyoterapi hem de duyu bütünlüğü değerlendirmesi ile parmak ucu yürüme başarıyla düzeltilmektedir.

📚 Bilimsel Referanslar ve Kılavuzlar

Bobath B. & Bobath K. — Neuro-Developmental Treatment (NDT) in Pediatric Neurological Rehabilitation.
AACPDM (American Academy for Cerebral Palsy and Developmental Medicine) Evidence Reports.
Türkiye Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Derneği — Pediatrik Rehabilitasyon Klinik Uygulama Kılavuzu.

Bu tedavi rehberini paylaşın

İhtiyacı olan yakınlarınıza WhatsApp üzerinden tek tıkla gönderebilirsiniz.

💬 WhatsApp ile Paylaş

⚖️ T.C. Sağlık Bakanlığı Zorunlu Yasal Bilgilendirme ve Uyarı

Bu web sitesinde yer alan tüm tıbbi makaleler, hastalık ve tedavi rehberleri, tanı ve rehabilitasyon açıklamaları yalnızca toplumu bilgilendirme ve koruyucu sağlık farkındalığı amacıyla hazırlanmıştır. Sitedeki içerikler hiçbir şekilde hekim muayenesi, klinik teşhis ve kişiye özel tıbbi tedavi planının yerine geçemez veya muayenesiz tedavi taahhüdü olarak değerlendirilemez.

Tanı, teşhis ve tedavi protokolünüzün belirlenmesi için mutlaka Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon uzman hekiminize başvurunuz. Web sitemizdeki tüm bilgilendirme faaliyetleri, 29 Temmuz 2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik hükümlerine ve tıbbi deontoloji kurallarına tam uyumlu olarak yürütülmektedir.